X Window Grafik Arabirimi

Next: X Window Kurulumu ve Up: Linux İşletim Sistemi Previous: Diğer Java Kaynakları

# X Window Grafik Arabirimi

Açık sistemlerin kullanıcıya sunduğu en büyük özelliklerinden biri olan X Window, Linux'un doğduğu andan itibaren destek görmeye başladı ve İnternet üzerinde bedava dağıtılmasıyla Linux dağıtımı altında bir standart olarak kendine yer edindi. Daha önce bir UNIX sistem üzerinde X Window kullandıysanız bu bölümü kavramak gayet kolay olacaktır.

X Window'un Linux altındaki son sürümü Nisan 1994'te çıkan X11R6'dır. Aradan uzunca bir süre geçmesine rağmen bu sürümde kayda değer bir değişiklik olmadı. Bunun yanında X Window'da kullanılan pencere yöneticisi (window manager) çeşidi neredeyse 20'ye yaklaştı. Pencere denetleyicilerin herbirinin farklı zevkten kullanıcılar için farklı özellikleri vardır. Bunlar, X Window'a açılan ve uygulama programları ile kullanıcı arasındaki bilgi alış-verişini sağlayan arabirimdir.

X Window (veya kısaca X) istemci-sunucu modeline göre çalışır. Ana makina üzerinde çalışan X sunucusu, grafik donanımı üzerindeki tüm giriş-çıkış yetkilere sahiptir. Bir X istemcisi, sunucuya bağlanarak istediği işlemleri sunucuya yaptırır. İstemcinin görevi emir vermek, sunucunun ise verilen emri uygulamaktır.

Aslında bilinmesi gereken en önemli kavram, X'in ağ tabanlı bir yapıya sahip olmasıdır. Bir istemci ve sunucunun olduğu her yerde ağdan da söz edebiliriz. X, ister konsol üzerinde (yerel makinada) isterse ağ üzerinde (uzak makinada) çalışabilir. Başka bir makina üzerindeymiş gibi o makinanın X Window uygulama ve kaynaklarından yararlanabilirsiniz.

Yukarıda kısaca bahsedilen pencere yöneticisi, ekrandaki pencerelerin denetiminde söz sahibi olan tek programdır. Her pencerenin nasıl görüneceğini, ne kadar büyük olduğunu bilir; kullanıcı tarafından verilen küçültme, pencere kapatma gibi komutları işler.

- X Window Kurulumu ve Konfigürasyonu
- X Konfigürasyonu
- X Window Komutları
- Fvwm Pencere Yöneticisi
  - X Altında Türkçe Yazıtipi ve Klavye Kullanımı

Next: X Window Kurulumu ve Up: Linux İşletim Sistemi Previous: Diğer Java Kaynakları